Yaklaşık bir asır önce Girit’ten Ayvalık’a yerleşen mübadillerin maruz kaldıkları yaşam mücadelesine dair en yerinde benzetmelerden biri ‘’demirden leblebi’’ olsa gerek.
Zira, Osmanlı’nın adayı fethinden cumhuriyet dönemine ve Mübadele’ye uzanan yıllarda Girit, tıpkı "demirden leblebi" gibi sert ve isyankâr bir ada olmuş. Savaşlar, çatışmalar, kavgalar ve hatta tüm bunlar yetmezmiş gibi depremlerin de eksik olmadığı zor bir coğrafyanın adı Girit.
